Bezwaar
De Vegetarische Slager en Vivera diende een maand geleden bezwaar in tegen die waarschuwing, maar dat werd afgewezen. Twee weken geleden volgde een boete voor het gebruik van de naam gehakt voor vegetarische varianten. Onlangs (op 27 november) kwam er een verassende wending: de NVWA heeft de boete toch opgeschort! Lang zal dat echter niet duren: de reden is dat men wacht op duidelijkheid vanuit het Europese Parlement.
Europa bemoeit zich ook
Het is -zoals je al aanvoelde- dus niet alleen een Nederlandse discussie. In Brussel ligt een nieuw voorstel om vleestermen als steak, worst en burger te reserveren voor dierlijke producten. Eerdere pogingen (2020) sneuvelden, maar de agrarische lobby, die natuurlijk liever geen concurrentie heeft, blijkt sterk. Het Europees Parlement stemde afgelopen oktober alsnog vóór een verbod, al is de Europese wet nog niet definitief. Naar verwachting valt op 11 december a.s. het besluit.
Waarom?
Het Nederlandse Warenwetbesluit Vlees stamt uit de tijd van de gekkekoeienziekte. Het idee erachter? Consumenten beschermen tegen gevaarlijke eiwitten in het vleesproduct. Begrijpelijk, maar plantaardige alternatieven waren toen nog nauwelijks in beeld. Producenten wijzen erop dat termen als vegetarisch gehakt al jaren gangbaar zijn en dat consumenten deze begrijpen. Onderzoek bevestigt dit: 96% herkent de betekenis.
Misleiding en regels
Al deze voedselregels moeten de veiligheid waarborgen en misleiding op etiketten of in namen voorkomen. Merknamen zoals De Vegetarische Slager mogen blijven bestaan, mits duidelijk is dat het om een vegetarisch of vegan product gaat. Het totaalplaatje op de verpakking is bepalend en mag geen verwarring scheppen bij de consument.
Actie ProVeg
ProVeg Nederland startte een petitie tegen het gehaktverbod van de NVWA. Hun boodschap: je maakt voedsel niet veiliger door woorden te verbieden. Sterker nog, het belemmert verduurzaming. Als consumenten straks door rare alternatieve namen als Vegakt, G*H@CKT of Rulle Rakkers in de war raken, schiet niemand daar iets mee op.
Haalbaarheid petitie?
Je zou zeggen dat consumenten inmiddels gewend zijn aan termen als vegetarisch gehakt. Ons menu is de afgelopen jaren flink veranderd. Is er echt zoveel verwarring? Moeten de huidige regels niet een upgrade krijgen? Een ding is zeker: we moeten rekening houden met een sterke lobby, en wie weet staan we binnenkort voor de uitdaging om de Rulle Rakkers en Soja Staven in het schap te spotten.
Tip voor producenten
Hoe dan ook, voor nu geldt: gehakt is riskant, maar burger en worst mogen nog, zolang duidelijk is dat het vegetarisch of vegan is. Houd de ontwikkelingen in Brussel echter nauw in de gaten: een definitief Europees verbod kan de namenstrijd nog verder trekken.
Floor Stijns
